# 18. Surah Al-Kahf, Verse 24 - **Surah:** 18. Surah Al-Kahf (The Cave) — سورة الكهف - **Verse:** 24 / 110 · **Juz:** 15 · **Mushaf page:** 295 - **Source:** https://quran.so/surah-al-kahf/verse-24 ## Arabic اِلَّٓا اَنْ يَشَٓاءَ اللّٰهُۘ وَاذْكُرْ رَبَّكَ اِذَا نَس۪يتَ وَقُلْ عَسٰٓى اَنْ يَهْدِيَنِ رَبّ۪ي لِاَقْرَبَ مِنْ هٰذَا رَشَداً ## Transcription Illa an yashaa Allahuwathkur rabbaka itha naseeta waqul AAasaan yahdiyani rabbee li-aqraba min hatha rashada ## Translations ### Aisha Bewley Without adding ‘If Allah wills. ’ Remember your Lord when you forget, and say, ‘Hopefully my Lord will guide me to something closer to right guidance than this.’ ### Progressive Muslims "Except if God wills. " And remember your Lord if you forget and Say: "Perhaps my Lord will guide me to what is nearer to this in wisdom." ### Shabbir Ahmed Add to your statement, "If my promise is not contrary to the Divine Physical Laws. " And remember your Lord if you forget your promise. Say, "I hope that my Lord will guide me even closer to the right course." ### Sam Gerrans — The Qur'an: A Complete Revelation Save: “If God wills.” And remember thou thy Lord when thou forgetest, and say thou: “It may be that my Lord will guide me nearer than this in rectitude.”) ### The Monotheist Group — The Quran: A Monotheist Translation "Except if God wills." And remember your Lord if you forget and say: "Perhaps my Lord will guide me to what is nearer than this in wisdom." ### Rashad Khalifa — The Final Testament without saying, "GOD willing." If you forget to do this, you must immediately remember your Lord and say, "May my Lord guide me to do better next time.", ### Mohamed Ahmed - Samira Without (adding), "if God may please;" and think of your Lord in ease you forget, and say: "Perhaps my Lord will show me a nearer way to rectitude. " ### Sahih International — (Umm Muhammad, Mary Kennedy, Amatullah Bantley) Except [when adding], "If Allah wills. " And remember your Lord when you forget [it] and say, "Perhaps my Lord will guide me to what is nearer than this to right conduct." ### Muhammad Asad without (adding], "if God so wills. " And if thou shouldst forget [thyself at the time, and become aware of it later], call thy Sustainer to mind and say: "I pray that my Sustainer guide me, even closer than this, to a consciousness of what is right!" ### Marmaduke Pickthall Except if Allah will. And remember thy Lord when thou forgettest, and say: It may be that my Lord guideth me unto a nearer way of truth than this. ### Abul A'la Maududi — Tafhim commentary unless Allah should will it. And should you forget (and make such a statement), remember your Lord and say: "I expect my Lord to guide me[1] to what is nearer to rectitude than this." _Footnotes_ - [1] This is a parenthetical clause which has been inserted here because of its relevancy to the preceding verse, in which it was asserted that the correct number of the sleepers of the cave is known only to Allah and a research into it is a useless task. Therefore one should refrain from investigating into unimportant things, nor enter into discussions about them. This has led to the instruction contained in the parenthetical clause for the benefit of the Prophet (peace be upon him) and the believers who have been told never to make a positive assertion like this: I will do this thing tomorrow, for you do not know whether you will be able to do that thing or not: you have neither the knowledge of the unknown nor have full powers to do what you like. If ever inadvertently you utter anything like this, you should at once remember your Lord and say, InshaAllah. Besides this you do not know whether there will be any good for you in the thing about which you say: I will do this. It is possible that you may do another thing better than that. Therefore you should trust in God and say: I hope that my Lord will guide me in this matter with that thing which is nearer to the right way for me. ### Abdel Khalek Himmat — Al- Muntakhab That is "if it be the will of Allah". And should you forget this divine axiom, then call Allah to mind and invoke Him to guide you to a better choice than that which you had in mind "I pray and beseech You O Allah, my Creator, to guide me to a better choice than that which I had in mind". ### Bijan Moeinian say: "May my Lord help me not to forget to mention “God willing" next time. ” ### Al-Hilali & Khan Except (with the saying), "If Allâh will!" And remember your Lord when you forget and say: "It may be that my Lord guides me unto a nearer way of truth than this." ### Abdullah Yusuf Ali Without adding, "So please Allah!" and call thy Lord to mind when thou forgettest, and say, "I hope that my Lord will guide me ever closer (even) than this to the right road." ### Mustafa Khattab — The Clear Quran without adding, "if Allah so wills!" But if you forget, then remember your Lord, and say, “I trust my Lord will guide me to what is more right than this.” ### Taqi Usmani unless (you say - ‘if) Allah wills.’ And remember your Lord if you forget, and say (to those who asked you about the story of the People of the Cave), "May be, my Lord will lead me to something closer than this to guidance." ### Abdul Haleem without adding, ‘God willing,’ and, whenever you forget, remember your Lord and say, ‘May my Lord guide me closer to what is right.’ ### Arthur John Arberry but only, 'If God will'; and mention thy Lord, when thou forgettest, and say, 'It may be that my Lord will guide me unto something nearer to rectitude than this. ') ### E. Henry Palmer except 'if God please;' and remember thy Lord when thou hast forgotten, and say,' It may be that my Lord will guide me to what is nearer to the right than this. ' ### Hamid S. Aziz And never say of anything, "Verily, I am going to do that to-morrow," ### Mahmoud Ghali Except (if you add), If Allah (so) decides. " (i.e., say: insha " É " Allah) And remember your Lord when you forget, and say, "It may be that my Lord will guide me to something nearer to rectitude than this." ### George Sale unless thou add, if God please. And remember thy Lord, when thou forgettest, and say, my Lord is able to direct me with ease, that I may draw near unto the truth of this matter rightly. ### Syed Vickar Ahamed Without (also saying), "If Allah so wills!" And call your Lord to mind when you forget, and say, "I hope that my Lord will guide me ever closer (even) than this to the right road. " ### Amatul Rahman Omar Unless (you add to it) `God willing. ' And remember your Lord whenever you forget (and make a mistake) and say, `I hope my Lord will guide me to a course even shorter than this to the right path (leading to success). ### Ali Quli Qarai without [adding], ‘if Allah wishes. ’ And when you forget, remember your Lord, and say, ‘Maybe my Lord will guide me to [something] more akin to rectitude than this.’ ### Elmalılı Hamdi Yazır — Kur'an-ı Kerim ve Yüce Meali (23-24) Hiç bir şey hakkında da Allahın meşiyyetiyle takyid etmeden "ben bunu yarın muhakkak yaparım" deme ve unuttuğun vakıt Allahı zikret ve şöyle de: ola ki rabbım beni bundan daha yakın bir vakıtta dosdoğru bir muvaffakıyyete iysal buyur ### Ahmed Hulusi — Türkçe Kur'an Çözümü Sadece "İnşa Allah = Allah inşa ederse" kaydıyla demen, müstesna! Unuttuğunda Rabbini (hakikatin olan Esma mertebesini) zikret (hatırla)! Ve de ki: "Umarım Rabbim beni kurbunda (maiyet sırrının yaşandığı Tecelli-i Sıfat mertebesi. {İnsan-ı Kamil, Sıfatların tecellisi bahsi; Abdülkerim Ciyli. A. H. }) olgunluğa erdirir. " ### Ali Bulaç — Kur'an-ı Kerim ve Türkçe Anlamı Ancak: "Allah dilerse" (inşallah yapacağım de). Unuttuğun zaman Rabbini zikret ve de ki: "Umulur ki, Rabbim beni bundan daha yakın bir başarıya yöneltip iletir." ### Bayraktar Bayraklı — Yeni Bir Anlayışın Işığında Kur'an Meali - Allah'ın dilemesine bağlamadıkça, hiçbir şey için,"Bunu yarın yapacağım" deme! Bunu unuttuğun takdirde Allah'ı an ve"Umarım Rabbim beni doğruya bundan daha yakın olan bir yolla iletir" de! ### Diyanet İşleri — Kur'an-ı Kerim Türkçe Meali Ancak, "Allah dilerse yapacağım" de. Unuttuğun zaman Rabbini an ve "Umarım Rabbim beni, bundan daha doğru olana ulaştırır" de. ### Elmalılı (sadeleştirilmiş) Allah'ın dilemesine bağlamaksızın. Unuttuğun zamanda Allah'ı an ve şöyle de: "Umarım ki, Rabbim beni bundan daha yakın bir zamanda dosdoğru bir başarıya eriştire!" ### Gültekin Onan Ancak: "Tanrı dilerse" [inşallah yapacağım de]. Unuttuğun zaman rabbini zikret ve de ki: "Umulur ki rabbim beni bundan daha yakın bir başarıya yöneltip iletir." ### Hasan Basri Çantay — Kur'an-ı Hakim ve Meal-i Kerim Meğer ki (özünü) Allahın dilemesi (ne bağlamış olasın). Unutduğun zaman Rabbini an ve (şöyle) de: "Umulur ki Rabbim beni bundan daha yakın bir hayra ve muvaffakiyyete erdirir". ### İbni Kesir Meğer ki Allah dilemiş ola. Unuttuğun zaman da Rabbını an ve şöyle de: Umulur ki Rabbım; beni doğruya daha yakın olana eriştirir. ### Muhammed Esed — Kur'an Mesajı (bunu) ancak "Eğer Allah dilerse" (sözcüğüyle birlikte söyle). Ve bunu unutursan (hatırladığın zaman) Rabbini anarak de ki: "Umarım ki Rabbim beni doğru olana bundan daha yakın olan bir bilgi ve duyarlık düzeyine eriştirir!" ### Şaban Piriş — Kur'an-ı Kerim Türkçe Anlamı "Allah dilerse.." de. Bunu unuttuğun zaman da Rabbini an ve Rabbim umulur ki beni doğruya en yakın olana eriştirir, de! ### Süleyman Ateş — Kur'an-ı Kerim ve Yüce Meali Ancak "Allah dilerse (yapacağım)" (de). Unuttuğun zaman Rabbini an ve "Rabbimin beni bundan daha doğru bir bilgiye ulaştırcağını umarım" de. ### Yaşar Nuri Öztürk — Kur'an-ı Kerim Meali "Allah dilerse" şeklinde söyleyebilirsin. Unuttuğunda, Rabbini an. Ve de: "Umarım ki Rabbim beni, bundan daha yakın bir zamanda başarıya/aydınlığa ulaştırır." ### Mustafa İslamoğlu — Hayat Kitabı Kur’an Ancak "Allah dilerse (yapabilirim)" de. Ve bunu unuttuğun zaman hemen Rabbini hatırla ve de ki: "Umarım ki Rabbim beni bundan daha yakın (ve derinlikli) bir bilgi ve bilinç düzeyine eriştirir!" ### Erhan Aktaş (Eski Baskı) — Kerim Kur'an Ancak, Allah'ın dilemesiyle yapacağım de. Ve unuttuğun zaman Rabb'ini an. Ve "Umulur ki Rabb'im beni en doğru olanı yapmaya yöneltir." de. ### Ali Rıza Safa — Kur'an-ı Kerim Gerçek "Ancak, Allah dilerse!" Unuttuğunda, Efendini an ve şunu söyle: "Efendimin, bundan daha doğru bilgiye, beni eriştireceğini umut ediyorum!" ### Süleymaniye Vakfı (Eski Baskı) — Süleymaniye Vakfı Meali "İnşaallah (Allah izin verirse)" de. Unutunca[1] da Rabbini hatırla ve de ki "Belki Rabbim beni bundan daha iyi bir işe yöneltir." _Footnotes_ - [1] Unutursan da anlam bütünlüğüne daha uygun düşüyor sanki. ### Mehmet Okuyan — Kur’an Meal-Tefsir "Ancak Allah dilerse (yapacağım." de)![1] Unuttuğun zaman Rabbini an ve "Umarım Rabbim beni doğruya bundan daha yakın olana ulaştırır." de! _Footnotes_ - [1] Bu cümle Kalem 68:18. ayetle birlikte okunmalıdır. ### Erhan Aktaş (10. Baskı) — Kerim Kur'an Ancak, "Allah'ın dilemesiyle yapacağım." de. Ve unuttuğun zaman Rabb'ini an. Ve "Umulur ki Rabb'im beni en doğru olanı yapmaya yöneltir." de. ### Erhan Aktaş — Kerim Kur'an Ancak, "Allah'ın dilemesiyle yapacağım." de. Ve unuttuğun zaman Rabb'ini an. Ve "Umulur ki Rabb'im beni en doğru olanı yapmaya yöneltir." de. ### Süleymaniye Vakfı — Süleymaniye Vakfı Meali "Allah'ın destek vermesi durumunda (yapacağım)"[1] dersen o başka. Unuttuğun zaman Rabbini hatırla ve de ki: "Rabbim beni belki yarından da yakın bir vakitte başarıya ulaştırır."[2] _Footnotes_ - [1] Şae (شاء) fiili, "bir şey yapmak" anlamındaki şey (شيء) mastarından türemiştir. Allah'ın yapması o şeyi var etmesi, insanın yapması da o şey için gereken çabayı göstermesidir (Müfredat). Allah, her şeyi bir ölçüye göre var eder ([Kamer 54/49,](https://quran.so/54/49) [Ra'd 13/8](https://quran.so/13/8)). İmtihanla ilgili şeyleri iyi ve kötü diye ikiye ayırmıştır ([Enbiya 21/35](https://quran.so/21/35)). Allah, herkesin doğru yolda olmasını ister ([Nisa 4/26](https://quran.so/4/26)) ama sadece doğru şeyler yapanı doğru yolda sayar ([Nur 24/46](https://quran.so/24/46)). Yaptığının doğru veya yanlış olduğunu da kişiye ilham eder. Onun için doğru davrananın içi rahat, yanlış davrananın içi de sıkıntılı olur ([Şems 91/7](https://quran.so/91/7)-[10](https://quran.so/91/10)). Buna göre şae (شاء) fiilinin öznesi Allah olursa "gerekeni yaptı veya yarattı", insan olursa "gerekeni yaptı" anlamında olur. Allah insanlara, tercihlerine göre davranma hürriyeti vermeseydi hiç kimse yanlış bir şey yapamaz ve imtihan diye bir şey de olmazdı ([Nahl 16/93](https://quran.so/16/93)). Yanlış kader anlayışını imanın bir esası gibi İslam'a yerleştirmek isteyenler, büyük bir çarpıtma yaparak şae (شاء) fiiline irade yani isteme ve dileme anlamı vermiş; bunu, tefsirlere hatta sözlüklere bile yerleştirerek birçok ayetin mealini bozmuşlardır. Bkz: https://www.suleymaniyevakfi.org/akaid-arastirmalari/kuranda-sey-mesiet-irade-ve-fitrat.html Burada yaratması beklenenler, ihtiyaç duyulan şeylerdir. - [2] Benzer bir ifade İncil'de şu şekilde geçmektedir: "Dinleyin şimdi: 'Bugün ya da yarın filan kente gideceğiz, orada bir yıl kalıp ticaret yapacağız, para kazanacağız' diyen sizler, yarın ne olacağını bilmiyorsunuz. Yaşamınız nedir ki? Kısa bir süre görünen ve sonra kaybolan bir buğu gibisiniz. Bunun yerine, 'Rab dilerse yaşayacağız, şunu şunu yapacağız' demelisiniz." (Yakup 4:13-15) ## Words | # | word | meaning | root | |---|---|---|---| | 1 | إِلَّآ — illā | Except | — | | 2 | أَن — an | If | — | | 3 | يَشَآءَ — yashāa | Allah wills | شيا — Şin-Ye-Elif | | 4 | ٱللَّهُ ۚ — l-lahu | Allah wills | — | | 5 | وَٱذْكُر — wa-udh'kur | And remember | ذكر — Zal-Kef-Ra | | 6 | رَّبَّكَ — rabbaka | your Lord | ربب — Ra-Ba-Ba | | 7 | إِذَا — idhā | when | — | | 8 | نَسِيتَ — nasīta | you forget | نسي — Nun-Sin-Ye | | 9 | وَقُلْ — waqul | and say | قول — Kaf-Vav-Lam | | 10 | عَسَىٰٓ — ʿasā | Perhaps | عسي — Ayn-Sin-Ye | | 11 | أَن — an | [that] | — | | 12 | يَهْدِيَنِ — yahdiyani | will guide me | هدي — he-Dal-Ye | | 13 | رَبِّى — rabbī | my Lord | ربب — Ra-Ba-Ba | | 14 | لِأَقْرَبَ — li-aqraba | to a nearer (way) | قرب — Kaf-Ra-Be | | 15 | مِنْ — min | than | — | | 16 | هَـٰذَا — hādhā | this | — | | 17 | رَشَدًۭا — rashadan | right way | رشد — Ra-Şin-Dal | --- Previous: https://quran.so/surah-al-kahf/verse-23.md · Next: https://quran.so/surah-al-kahf/verse-25.md Retrieved: 2026-08-13 Quran.so — https://quran.so — CC BY-NC-SA 4.0 — When quoting, name the translator.